thực đơn

Language

Thế nào là bệnh truyền nhiễm?

Bệnh truyền nhiễm là các bệnh do vi sinh vật (hay được gọi là mầm bệnh) xâm nhập, sinh sôi bên trong cơ thể và gây ra các triệu chứng bệnh.
Hầu hết các tác nhân này đều rất nhỏ, không thể nhìn thấy bằng mắt thường nhưng luôn tồn tại trong môi trường như không khí, dất, nước và trên động vật.

Các loại mầm bệnh và
đường truyền nhiễm

Các loại mầm bệnh

  • Ký sinh trùng

    Ký sinh trùng

    Giun tròn,
    chấy rận, v.v.

  • Nấm

    Nấm

    Nấm mốc, men,
    v.v.

  • Vi khuẩn

    Vi khuẩn

    E. coli,
    vi khuẩn tả,
    v.v.

  • Viruses

    Vi-rút

    Vi-rút cúm
    V.v.

to kích thước nhỏ

Nguồn: Gakken Manga de Wakaru Series 176:
Bí mật miễn dịch

Phân biệt 2 mầm bệnh truyền nhiễm chính:Vi rút và Vi khuẩn

Kích thước Cấu trúc Cơ chế sinh sản Mầm bệnh
(và nhiễm trùng gây ra) 		Hiệu quả của kháng sinh
Vi-
rút 		-Nhỏ đến mức mắt thường không nhìn thấy được. Vi-rút có kích thước khoảng 10 đến 200 nanomet, bằng 1/10 đến 1/100 kích thước của vi khuẩn.
-Không thể nhìn thấy bằng kính hiển vi quang học nhưng có thể nhìn thấy bằng kính hiển vi điện tử.		 -Không có màng tế bào. Vi-rút không có màng bọc/Màng bọc/Vỏ bọc/vi-rút có màng bọc/Axit nucleic Do không có cấu trúc tế bào, vi-rút phải xâm nhập vào tế bào của người hoặc động vật, mượn các tế bào này để tự nhân bản và phát triển. -Vi-rút cúm (bệnh cúm)
-Vi-rút Corona (COVID-19)
-Vi-rút noro (viêm dạ dày ruột truyền nhiễm [ngộ độc thực phẩm])
-Vi-rút sởi (bệnh sởi)
-Vi-rút rubella (bệnh rubella)
-Vi-rút herpes (bệnh herpes zoster)
-HIV (AIDS), v.v.		 Kháng sinh không có tác dụng
Vi
khuẩn 		-Nhỏ đến mức mắt thường không nhìn thấy được, có kích thước từ khoảng 0,5 đến 3 micromet.
-Có thể nhìn thấy dưới kính hiển vi quang học.		 -Có màng tế bào. Thành tế bào Vùng nhân/Tiên mao/Thành tế bào/Tiêm mao/Ribosome/Màng tế bào Là một tế bào độc lập, vi khuẩn có thể tự sinh sôi bằng cách phân chia tế bào. -Phế cầu khuẩn (nhiễm phế cầu khuẩn)
-E. coli (viêm dạ dày ruột truyền nhiễm [ngộ độc thực phẩm])
-Vi khuẩn lao (bệnh lao)
-Vi khuẩn uốn ván (bệnh uốn ván)
-Vi khuẩn dịch hạch (Dịch hạch)
-Vi khuẩn tả (bệnh tả)
-Vi khuẩn ho gà (bệnh ho gà)
-Vi khuẩn kiết lỵ (bệnh kiết lỵ) v.v.		 Có thể điều trị bằng kháng sinh

Nguồn: Gakken Manga de Wakaru Series 176:
Bí mật miễn dịch

Các phương thức lây nhiễm

Mầm bệnh xâm nhập vào cơ thể qua các phương thức lây nhiễm khác nhau. Dưới đây là 4 con đường lây truyền chính:

  • 1.
    Qua đường không khí:

    Hít phải vi khuẩn hoặc vi rút gây bệnh truyền nhiễm trong không khí

  • 2.
    Qua đường giọt bắn

    Hít phải giọt bắn chứa mầm bệnh khi người xung quanh ho hoặc hắt hơi

  • 3.
    Qua đường tiếp xúc:

    Tiếp xúc trực tiếp với người bệnh, hoặc chạm vào các bề mặt bám dính vi khuẩn hoặc vi rút

  • 4.
    Qua vật chủ trung
    gian và môi trường:

    Ăn uống thực phẩm bị nhiễm khuẩn, lây qua đường máu, hoặc bị động vật/côn trùng mang mầm bệnh cắn

Lịch sử của các
bệnh truyền nhiễm

Những cột mốc quan trọng

Xuyên suốt lịch sử, các đại dịch toàn cầu đã không ít lần đe dọa sự sống của loài người.
Hãy cùng nhìn lại cuộc chiến sinh tồn dai dẳng giữa nhân loại và các bệnh truyền nhiễm.

Năm
Sự kiện
Khoảng
3,00
năm
trước
Dịch bệnh lao và dịch
đậu mùa xảy ra ở Ai Cập cổ đại.
Thế kỷ 2
Dịch sốt rét ở La Mã cổ đại.
Thế kỷ 6
Dịch hạch bùng phát ở Constantinople.
Thế kỷ 8
Dịch bệnh đậu mùa ở Nhật Bản (Thời kỳ Nara).
Thế kỷ 14
Dịch hạch lan khắp châu Âu và lấy đi sinh mạng của hơn một phần ba dân số nơi đây.
Thế kỷ 16
Bệnh đậu mùa du nhập từ Châu Âu vào Mexico và Trung Mỹ, gây ra một trận đại dịch.
Thế kỷ 17
Dịch hạch bùng phát ở London (nước Anh).
Leeuwenhoek phát hiện ra vi khuẩn.
1796
Edward Jenner tiêm chủng thành công phòng bệnh đậu mùa.
1810s
Dịch tả bắt đầu xảy ra trên khắp thế giới.
1882
Robert Koch phát hiện ra vi khuẩn lao.
1883
Robert Koch phát hiện ra vi khuẩn tả.
1885
Louis Pasteur phát triển vắc-xin phòng bệnh dại.
1894
Alexandre Yersin và Shibasaburo Kitasato phát hiện ra vi khuẩn dịch hạch.
1897
Kiyoshi Shiga phát hiện ra vi khuẩn kiết lỵ.
1905
Fritz Schaudinn phát hiện xoắn khuẩn giang mai.
1909
Charles Jules Henri Nicolle phát hiện ra bệnh sốt phát ban lây truyền qua chấy rận.
1910
Paul Ehrlich và Sahachiro Hata phát triển Salvarsan, một phương pháp điều trị bệnh giang mai.
1918
Dịch cúm Tây Ban Nha (cúm) bắt đầu xảy ra trên khắp thế giới.
1928
Alexander Fleming tìm ra loại thuốc kháng sinh đầu tiên, penicillin.
1933
Wilson Smith và cộng sự phát hiện ra vi-rút cúm.
1944
Selman A. Waksman và cộng sự phát triển streptomycin,
một phương pháp điều trị bệnh lao.
1980
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố bệnh đậu mùa đã được loại trừ.
Những năm
1980
trở đi
AIDS (Hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải) lan rộng khắp thế giới.
2003
Dịch SARS (Hội chứng hô hấp cấp tính nặng) xảy ra.
2009
Một đại dịch cúm mới xảy ra trên khắp thế giới (đến hết năm 2010).
2012
Dịch MERS (Hội chứng hô hấp Trung Đông) xảy ra.
2019
trở đi
Đại dịch bệnh truyền nhiễm do vi-rút Corona gây ra lan trên toàn thế giới.

Nguồn: Gakken Manga de Wakaru Series 176: Bí mật miễn dịch

  • 1.Bệnh đậu
    mùa

    Do vi-rút đậu mùa gây ra.
    Bệnh khiến người nhiễm sốt cao, phát ban toàn thân và có nguy cơ tử vong trong trường hợp trở nặng.

  • 2.Dịch hạch

    Do vi khuẩn dịch hạch gây ra, lây sang người qua vết cắn của bọ chét mang mầm bệnh.
    Căn bệnh này còn có tên gọi là "Cái Chết Đen" do làm hoại tử khiến da bệnh nhân chuyển sang màu đen trước khi tử vong.

  • 3.Bệnh tả

    Lây truyền qua đường ăn uống do sử dụng thực phẩm hoặc nguồn nước nhiễm khuẩn tả.
    Bệnh gây ra các triệu chứng cấp tính như tiêu chảy nặng và nôn mửa.

  • 4.Bệnh lao

    Do vi khuẩn lao tấn công cơ thể.
    Khi chuyển biến nặng, bệnh gây ho kéo dài, khạc đờm và sốt (dễ lầm tưởng với cảm lạnh thông thường).

  • 5.Bệnh bại liệt

    Do vi-rút bại liệt gây ra, thường gặp nhất ở trẻ em dưới 5 tuổi.
    Biến chứng nặng có thể gây liệt tay chân vĩnh viễn.
    Tại Nhật Bản, căn bệnh này còn được gọi là bệnh liệt trẻ em.

  • 6.Bệnh sởi

    Do vi-rút sởi gây ra và rất phổ biến ở trẻ nhỏ.
    Triệu chứng điển hình gồm sốt, sổ mũi, ho khan kéo dài, đỏ mắt và phát ban ngứa khắp người.

  • 7.Viêm gan
    siêu vi

    Do các chủng vi-rút viêm gan tấn công.
    Mầm bệnh hủy hoại dần các tế bào gan, nếu không điều trị kịp thời có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan.

  • 8.COVID-19

    Do chủng vi-rút Corona mới (SARS-CoV-2) gây ra.
    Người bệnh thường bị sốt, ho, mệt mỏi; trường hợp chuyển biến nặng sẽ dẫn đến tổn thương phổi và viêm phổi cấp.

Nguồn: Gakken Manga de Wakaru Series 176:
Bí mật miễn dịch

Chia sẻ trang này